Humanoïde robots maken zich op voor hun entree in het bedrijfsleven. Dat concludeert McKinsey in een nieuw rapport waarin het consultancybureau schetst hoe snel de ontwikkeling nu gaat, maar ook waarom grootschalige inzet nog niet direct om de hoek ligt. Wereldwijd zijn zo’n vijftig bedrijven bezig met humanoïden, en een klein deel daarvan voert al pilots uit in logistiek, inspectie en industriële omgevingen. De combinatie van arbeidskrapte, de behoefte aan automatisering in bestaande menselijke ruimtes en de opmars van krachtige AI-modellen zorgt volgens McKinsey voor een versnelling.
Volgens het consultancybureau is vooral het mensachtige ontwerp een belangrijke troef. Humanoïden bewegen zich makkelijk door omgevingen die volledig op mensen zijn afgestemd: trappen, ladders, nauwe doorgangen en gereedschap kunnen zonder grote aanpassingen worden gebruikt. Dat maakt ze geschikt voor werkplekken waar traditionele automatisering lastig is.
Toch is het nog te vroeg om te spreken van een echte doorbraak. McKinsey benadrukt dat veiligheid een van de grootste uitdagingen blijft. De huidige generaties robots kunnen nog niet zonder extra voorzorgsmaatregelen naast mensen werken, omdat systemen voor valdetectie, krachtsbegrenzing en voorspelbaar gedrag nog in ontwikkeling zijn. Ook de praktische inzetbaarheid laat te wensen over: veel robots halen slechts enkele uren per batterij, terwijl bedrijven verwachten dat ze vergelijkbare diensten kunnen draaien als menselijke medewerkers.
Daarnaast loopt de fijne motoriek nog achter op de mobiliteit. Robots kunnen inmiddels lopen, klimmen en trappen nemen, maar het veilig vastpakken, verplaatsen en manipuleren van uiteenlopende objecten is technisch nog complex. Bovendien zijn humanoïden nu nog duur. Voor brede inzet zijn lagere kosten en een volwassen toeleveringsketen nodig, zegt McKinsey.
Ondertussen ontstaan de eerste toepassingen wel degelijk. In logistieke magazijnen worden humanoïden getest bij het verplaatsen van bakken en bij eenvoudige inspecties, vooral op plekken waar de infrastructuur volledig is ingericht op menselijke beweging. Ook in sectoren als energie en petrochemie wordt geëxperimenteerd met inspecties in risicovolle omgevingen waar het mensachtige ontwerp voordeel biedt.
Het rapport benadrukt verder dat de ontwikkeling sterk verschilt per regio. China investeert fors in een breed ecosysteem en kan daardoor sneller opschalen. Noord-Amerika richt zich op prestaties en geïntegreerde technologie, terwijl Europa vooral inzet op veiligheid, certificering en vertrouwen. Die verschillen zullen bepalen welke spelers uiteindelijk het snelst kunnen opschalen.
Een aanvullend rapport over de bouwsector laat zien dat ook daar de voorbereidingen op gang komen. Door aanhoudende personeelstekorten en weinig productiviteitsgroei onderzoekt de sector welke taken zich lenen voor humanoïden. Materialen verplaatsen, werkplekken voorbereiden, afwerkingstaken en inspecties lijken het meest kansrijk, terwijl complex montagewerk voorlopig buiten bereik blijft. Volgens McKinsey moeten bouwbedrijven nu al bepalen of ze willen vooroplopen of pas instappen wanneer de technologie verder is uitgerijpt.
Het consultancybureau concludeert dat humanoïden niet bedoeld zijn om bestaande robots te vervangen, maar vooral een rol spelen op plekken waar automatiseren anders moeilijk of kostbaar is. De komende jaren worden volgens het rapport beslissend: bedrijven zullen experimenteren, opschalen waar het kan en vooral ontdekken in welke situaties een humanoïde robot écht waarde toevoegt.
